Ένας διάλογος για την Ήπειρο της νέας εποχής!
Τέσσερις κοινωνικό- οικονομικοί δείκτες, αποτυπώνουν τη δυσμενή οικονομική, κοινωνική και παραγωγική κατάσταση στην Ήπειρο: α) το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ), β) η θέση της στον πίνακα Περιφερειακής Ανταγωνιστικότητας της ΕΕ, γ) η δημογραφική της κατάρρευση και δ) η συρρίκνωση του πρωτογενούς τομέα. Το ΑΕΠ εμφανίζει υστέρηση βασικών οικονομικών μεγεθών που κατατάσσουν την Ήπειρο στο στάδιο της «οικονομικής μεγέθυνσης» και όχι της ανάπτυξη. Με τον όρο «μεγέθυνση» εννοούμε τη δημιουργία προϋποθέσεων για να υπάρξει ανάπτυξη. Τα ποσά από ΕΣΠΑ, επιχειρησιακά προγράμματα και ταμείο Ανάκαμψης που διαχειρίστηκε όλα αυτά τα χρόνια η Περιφέρεια, δεν δικαιολογούν την οικονομική αυτή υστέρηση.
Ο δεύτερος δείκτης την κατατάσσει στις τελευταίες θέσεις των ευρωπαϊκών περιφερειών με την ένδειξη: «λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες». Σε δυο μόνο τομείς ξεπερνά τον ευρωπαϊκό μέσο όρο: Τη δημόσια υγεία και το υψηλό επίπεδο Ανώτατης εκπαίδευσης. Τομείς που δεν ανήκουν στις περιφερειακές αρμοδιότητες.
Η δημογραφική κατάρρευση αποτυπώνεται με στοιχεία του 2026: Σε 11 από τους 17 δήμους δεν γεννήθηκε ούτε ένα παιδί! Αν δεν υπάρξουν άμεσα μέτρα η πληθυσμιακή αποσύνθεση θα συνεχιστεί με απρόβλεπτες συνέπειες για τον τόπο και τις ακριτικές του περιοχές.
Ο τέταρτος δείκτης έχει να κάνει με τη συρρίκνωση του πρωτογενούς τομέα, ειδικά της προβατοτροφίας. Από το 2020-2024 η παραγωγή πρόβιου γάλακτος μειώθηκε από 56 χιλ. τόνους σε 48 χιλ. και πάνω από χίλιοι κτηνοτρόφοι εγκατέλειψαν το επάγγελμα. Υπήρξε μείωση ζωικού κεφαλαίου 42% με ορατό τον κίνδυνο για τα ΠΟΠ προϊόντα της περιοχής.
Ανέφερα ενδεικτικά τέσσερα στοιχεία τα οποία θα πρέπει να μας προβληματίσουν. Δεν παραβλέπω τυχόν παραγόμενο έργο, ούτε τις επιπτώσεις από την οικονομική κρίση και την πανδημία. Η απουσία όμως οράματος και μακροχρόνιου σχεδίου ανάδειξης των συγκριτικών πλεονεκτημάτων της Ηπείρου, είναι εμφανής!
Πίσω όμως από ένα τεχνοκρατικό σχέδιο «Master Plan» πρέπει να βρίσκεται η βούληση κατοίκων και φορέων της περιοχής, οι οποίοι έχουν τον πρώτο λόγο στην επιλογή του κατάλληλου μοντέλου. Οι εκλεγμένες περιφερειακές διοικήσεις οφείλουν να σεβαστούν τη λαϊκή εντολή και να υλοποιήσουν το αναπτυξιακό μοντέλο. Από χώρες του ευρωπαϊκού νότου, με παρόμοια χαρακτηριστικά με την Ήπειρο, μπορούν να μελετηθούν πετυχημένα και καινοτόμα μοντέλα. Εξυπακούεται ο σεβασμός στο περιβάλλον και η προστασία των δημόσιων αγαθών.
Επειδή «οι καιροί ου μενετοί» θα πρέπει να ξεκινήσει άμεσα ο δημόσιος διάλογος για την επόμενη μέρα στην Περιφέρεια Ηπείρου. Ένας διάλογος ανοιχτός, δημοκρατικός, με την κοινωνία στο προσκήνιο, μακριά από μικροπολιτικά παιγνίδια, «πολιτικό αυτισμό» και προσωπικές φιλοδοξίες. Το σημερινό τέλμα δεν μπορεί να συνεχιστεί, ούτε αρμόζει στην Ήπειρο. Οι ποινές απομάκρυνσης από τα καθήκοντα περιφερειάρχη και αναπληρωτή προσβάλουν όλους τους Ηπειρώτες.
Η υπάρχουσα καθεστωτική κατάσταση, βοηθούμενη και με τον υπό συζήτηση νέο νόμο για την αυτοδιοίκηση, δεν αντιμετωπίζεται με πολυκερματισμό δυνάμεων και ξεχωριστά «βιλαέτια». Επιβάλλεται η δημιουργία μετώπου όλων των αντιπολιτευτικών δυνάμεων που θέλουν πραγματικά την ανατροπή στην Περιφέρεια, με προγραμματικούς άξονες συνεργασίας και συγκεκριμένες δεσμεύσεις. Οι επόμενες αυτό-διοικητικές εκλογές δεν είναι μακριά.
