Ένα νέο σύστημα για την ανακύκλωση συσκευών…

Σύμφωνα με ανακοίνωση του Εθνικού Οργανισμού Ανακύκλωσης, τελικά θα εφαρμοστεί το ενιαίο πανελλαδικό σύστημα επιστροφής εγγύησης, για τις πλαστικές φιάλες και τις φιάλες από μέταλλο (αλουμίνιο κ.λπ.). Οι συσκευασίες ποτών μιας χρήσης από πλαστικό και μέταλλο που θα διατίθενται στην ελληνική αγορά από τις αρχές του Ιουνίου θα εντάσσονται στο σύστημα αυτό. Το σύστημα επιστροφής εγγύησης είναι μια δέσμη μέτρων και μηχανισμών για την οργανωμένη επιστροφή προϊόντος ή αποβλήτου συσκευασίας μετά τη χρήση τους. Κατά την αγορά του, ο αγοραστής του προϊόντος θα καταβάλλει στον πωλητή ή διακινητή συσκευασιών ένα χρηματικό αντίτιμο, δηλαδή κάποιο χρηματικό ποσό, το αναφερόμενο ως «εγγυοδοτικό αντίτιμο» ή «αντίτιμο εγγυοδοσίας».

Το ποσό του εγγυοδοτικού αντιτίμου ορίζεται ως εξής: α) 0,10 ευρώ σε κάθε συσκευασία ποτών συστήματος επιστροφής εγγύησης από πλαστικό και μέταλλο έως και 0,5 λίτρα και β) 0,15 ευρώ σε κάθε συσκευασία ποτών συστήματος επιστροφής εγγύησης από πλαστικό και μέταλλο μεγαλύτερη από 0,5 λίτρα.

Κατά την επιστροφή του προϊόντος ή του αποβλήτου της συσκευασίας, με σκοπό την επαναχρησιμοποίησή του ή την εναλλακτική διαχείρισή του, το χρηματικό αντίτιμο που είχε καταβάλει ο αγοραστής στον πωλητή ή διακινητή συσκευασιών κατά την αγορά, του αποδίδεται με μορφή κουπονιού (ανάλογης χρηματικής αξίας συσκευασιών επιστροφής), χωρίς να επιστρέφεται η καταβολή χρημάτων, για χρήση σε επόμενες αγορές. Για την εφαρμογή του συγκεκριμένου συστήματος απαιτείται σημαντική επένδυση σε υποδομές, όπως αυτόματοι μηχανισμοί επιστροφής και συστήματα διαχείρισης των συσκευασιών.

«Σημεία επιστροφής» θα αποτελούν οι επιχειρήσεις λιανικής πώλησης προϊόντων, καθώς και οι παραχωρούμενοι κοινόχρηστοι χώροι ή άλλοι κατάλληλοι χώροι. Η επιστροφή θα γίνεται είτε με μηχάνημα επιστροφής εγγύησης συσκευασιών, όπου θα υπάρχει ένα αυτόματο μηχάνημα το οποίο θα αποδέχεται τις συσκευασίες του συστήματος επιστροφής εγγύησης και θα επιστρέφει το εγγυοδοτικό αντίτιμο σε κουπόνι, είτε με χειρωνακτική διαδικασία, δηλαδή με παραλαβή συσκευασιών και απόδοση κουπονιού.

Κατά την ανάπτυξη του συστήματος προβλέπεται ότι θα λειτουργήσουν περίπου 15.000 σημεία επιστροφής των φιαλών αυτών. Στα σημεία αυτά, όπως ανέφερα, ο αγοραστής / καταναλωτής θα επιστρέφει τις άδειες φιάλες και θα εισπράττει το αντίτιμο της εγγυοδοσίας, το οποίο έχει πληρώσει κατά την αγορά των πλαστικών φιαλών και αλουμινένιων κουτιών.

Το σήμα / σύμβολο συσκευασίας συστήματος επιστροφής εγγύησης αποτελείται από μία πλαστική φιάλη και ένα μεταλλικό κουτί, τα οποία περικλείονται από δύο βέλη, με κατεύθυνση το πρώτο από αριστερά προς τα δεξιά και το δεύτερο από δεξιά προς τα αριστερά. Επίσης, όλες οι συσκευασίες / περιέκτες στο σύστημα επιστροφής εγγύησης πρέπει να φέρουν και τον ανάλογο γραμμωτό κώδικα, ώστε να διασφαλίζεται ότι το προϊόν μπορεί να ταυτοποιείται με σαφήνεια στο σύνολο του εξοπλισμού / μηχανημάτων παραλαβής, αυτόματης αναγνώρισης και διαλογής.

Αναμένεται, όπως καταλαβαίνετε, αύξηση της τιμής των προϊόντων συσκευασιών που συμμετέχουν στο σύστημα, γεγονός που θα επιβαρύνει οικονομικά τους καταναλωτές. Προσοχή λοιπόν στους καταναλωτές, γιατί το εγγυοδοτικό αντίτιμο πληρώνεται κατά την αγορά των προϊόντων και επιστρέφεται μόνο εάν οι συσκευασίες επιστραφούν. Εάν οι καταναλωτές δεν επιστρέφουν τις συσκευασίες, χάνουν αυτό το ποσό, με αποτέλεσμα να ξοδεύουν περισσότερα χρήματα για τα προϊόντα αυτά.

Το πρόγραμμα αυτό εναλλακτικής διαχείρισης των συσκευασιών συστήματος επιστροφής εγγύησης αποσκοπεί κατά προτεραιότητα στην επιστροφή των συσκευασιών και στην ανακύκλωση των υλικών συσκευασίας, καθώς και στη μείωση της ποσότητας των συσκευασιών στα οικιακά απόβλητα. Χρειάζεται όμως καλή ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του καταναλωτή / τελικού χρήστη, καθώς και σωστή οργάνωση.  

*Ο Δημήτρης Μακρής είναι Πολιτικός Μηχανικός Τ.Ε.