Ο Άη Βασίλης του καταναλωτισμού!

Το υλιστικό πνεύμα, σαν οδοστρωτήρας εξαπλώθηκε από τα μέσα του 20ου αιώνα στη χώρα μας με ύπουλο και συστηματικό τρόπο σε όλες τις πτυχές της οικογενειακής και κοινωνικής μας ζωής. Το ζούμε και εφέτος τις μέρες αυτές, όταν ως γονείς ή παπούδες και γιαγιάδες, για μία ακόμη φορά θα πέσουμε στην τεράστια παγίδα να επιλέξουμε και να παρουσιάσουμε στα παιδιά και τα εγγόνια μας την ψεύτικη εικόνα ενός “καταναλωτικού  Άη Βασίλη” κάτω από το στολισμένο με δεκάδες πολύχρωμα λαμπάκια έλατο. Ενός χοντρούλη παππού, πάνω σε ένα έλκηθρο που το σέρνουν τάρανδοι, με την κόκκινη στολή και τα ροζ μάγουλα και που στο σάκο του κουβαλάει  δώρα. Το κάνουμε αβασάνιστα, μόνο και μόνο προκειμένου να προσθέσουμε μια «μαγική αίσθηση» στην εορτή της Πρωτοχρονιάς, χωρίς να σκεφθούμε πως λειτουργεί το ξενόφερτο έθιμο.

Ο ανωτέρω Saint Basil  είναι εμπορική αναίδεια δυτικής κατασκευής. Είναι και βλασφημία, γιατί πήραν μία από τις πιο ιερές μορφές τής Ορθοδοξίας μας, μέσα στα νοσηρά τους μυαλά οι Δυτικοί και  την μετέτρεψαν σε εμπορικό διακοσμητικό καρτούν.

Μιμούμαστε τυφλά για χρόνια την Δύση, αλλοτριωθήκαμε και αρνηθήκαμε την παράδοση μας, ως προς τον τρόπο εορτασμού της εορτής  του Αγίου Βασιλείου.  Διατηρούμε ευτυχώς μόνο το δικό μας έθιμο της βασιλόπιτας.

Προς την κατεύθυνση της αλλοίωσης των ηθών και, των αξιών  μας συνήργησαν διαχρονικά και πολλοί “ειδικοί” λειτουργώντας μέσα στα μαζικής επικοινωνίας και ενημέρωσης.

Γενικά έχουν καταφέρει  να  αποδεχόμαστε ως ορθό και σωστό όλοι μας,  να “γιορτάζουμε” τη μέρα αυτή μόνο ως την ημέρα αλλαγή του χρόνου. Ως ημέρα διασκέδασης και τζόγου, καταναλώνοντας και πίνοντας, με ανταλλαγή δώρων που κρατά μόνο μερικά λεπτά και ο τρόπος αυτός εορτασμού μας ενθουσιάζει.

Αρνούμαστε να γιορτάσουμε την μέρα αυτή, ενθυμούμενοι την ζωή και το έργο του και τιμώντας όπως πρέπει, τον πραγματικό τον Άγιο Μέγα Βασίλειο, την Μεγάλο Πατέρα της Εκκλησίας. 

Εκείνον, που έζησε ως ασκητής, ως μοναχός και υπήρξε πρότυπο Διακόνου, Ιερέως και Επισκόπου. Που δεν ήταν φανταχτερός, καλοζωισμένος όπως η “αγορά” τον παρουσιάζει. Που γεννήθηκε στην Καππαδοκία και όχι στην Λαπωνία. Που ήταν ο δημιουργός  του πρώτου οργανωμένου φιλανθρωπικού  συγκροτήματος στην ιστορία της ανθρωπότητας της “Βασιλειάδας”. Ένα ίδρυμα όπου λειτουργούσε νοσοκομείο, ορφανοτροφείο, γηροκομείο και ξενώνας για την φροντίδα και ιατρική περίθαλψη φτωχών αρρώστων και ξένων.

Αγνοούμε εκείνον  του οποίου ολόκληρη η ζωή ήταν μία αδιάκοπη φροντίδα για τον πονεμένο ή αδικημένο συνάνθρωπό του. Μια ζωή και ένα έργο που  μπορεί να συμβάλλει ως πρότυπο στην υγιή ψυχοσυναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών με τρόπο απαράμιλλο, ουσιαστικό και ανεξίτηλο.

Ο Άγιος Βασίλειος γεννήθηκε  το 330 μ.Χ., στην Καισάρεια της Καππαδοκίας από πλούσια πολυμελή οικογένεια.  Πήρε εγκύκλια μαθήματα  στην πατρίδα του και διδάχθηκε την ρητορική από τον σοφιστή Λιβάνιο στην Κων/πολη. Το 352 μ.Χ. πήγε στην Αθήνα όπου παρακολούθησε για 5 χρόνια τις διδασκαλίες  φιλοσόφων και κυρίως των Προαιρεσίου και  Ιμέριου. Σε ηλικία 28 χρονών  βαπτίστηκε Χριστιανός και αποξενώθηκε από την πλούσια περιουσία του.

Επισκέφτηκε τα τότε γνωστά κέντρα ασκητισμού από την Αίγυπτο έως, την Μεσοποταμία για μια διετία, όπου έζησε  με  νηστεία,  προσευχή, εγκράτεια και πολλή μελέτη. Έχοντας αυτήν την εμπειρία απέρριψε τις ακρότητες του αναχωρητισμού και πρόβαλε τον κοινοτισμό και τον κοινοβιακό τρόπο ζωής. Περί το 360 μ.Χ. χειροτονήθηκε διάκονος και το 364 Πρεσβύτερος.

Το 370 μ.Χ. ο λαός της Καισαρείας τον επέλεξε Επίσκοπό του. Ως επίσκοπος ανέλαβε στο πλαίσιο της ποιμαντικής του ευθύνης τα πνευματικά ηνία για την επικράτηση των ορθόδοξων χριστιανικών δογμάτων και υπεράσπιζε τούς κανόνες της Α΄ Οικουμενικής Συνόδου. Κατέβαλε μεγάλες προσπάθειες για την ανάδειξη άξιων κληρικών, την καταπολέμηση της σιμωνίας και την πιστή εφαρμογή των ιερών κανόνων από τους πιστούς. Με επιστολές του προς τον τον Μ. Αθανάσιο Επίσκοπο Αλεξανδρείας και προς τον Πάπα Ρώμης Δάμασο κατήγειλε τις εκθρονίσεις των Ορθοδόξων Επισκόπων και τις αναγκαστικές επιβολές  αρειανιστών από τον αρειανό Ουάλη που ήταν ο Αυτοκράτορας στο ανατολικό τμήμα της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας .    

Ο Ουάλης  θέλησε να κάμψει και το φρόνημα του Μεγάλου Βασιλείου, όταν έμαθε ότι ήταν ανένδοτος Ορθόδοξος. Παρά τις πιέσεις ο Βασίλειος παραμένει ορθόδοξος Επίσκοπος και  υπερασπίστηκε την αυτονομία της Εκκλησίας γενόμενος αιώνιο υπόδειγμα στάσεως Επισκόπου απέναντι στην κάθε πολιτική εξουσία.

Όταν μάλιστα έστειλε στην Καισάρεια ο Ουάλης τον ύπαρχο των πραιτωριανών Μόδεστο  ο Άγιος Βασίλειος δεν εκάμφθη παρά το ότι τον απείλησε με δήμευση, εξορία, βασανιστήρια και θάνατο. Τότε ο Μόδεστος του είπε “Κανείς μέχρι σήμερα δε μίλησε με τέτοιο τρόπο. Και ο Άγιος του ανταπάντησε .“Ίσως δε συνάντησες ποτέ Επίσκοπο. Γιατί αν συναντούσες πραγματικό Ιεράρχη, που ν’ αγωνίζεται για την ορθή πίστη, με αυτό τον τρόπο θα σου απαντούσε."

Συγκρίνετε το φρόνημά του Αγίου, με το φρόνημα εκείνων που σήμερα θεωρούνται διάδοχοί του, που, αντί του να αυτοαποκαλούνται Επίσκοποι, επιζητούν να τους αποκαλούν οι πιστοί με τον τίτλο του Δεσπότη, γνωρίζοντας ότι σύμφωνα με την Χριστιανική πίστη ο μόνος δεσπότης είναι ο Θεός.

Σηκώθηκε τότε ο Μόδεστος και πήγε στο Ουάλη και του είπε. “Νικηθήκαμε, βασιλιά μου, από τον Επίσκοπο αυτής  της Εκκλησίας. Δε φοβάται απειλές…”.  Ο  Ουάλης  για να τον μειώσει χώρισε  την επαρχία της Καππαδοκίας σε δύο επαρχίες, με έδρα την Καισάρεια στη μία και τα Τύανα στην άλλη. Οι αρειανοί επίσκοποι χωρίσουν και την Μητρόπολη σε δύο, ορίζοντας δικό τους Μητροπολίτη στα Τύανα. Τότε ο Άγιος  τους είπε για την χωρική διάρθρωση της Εκκλησίας ότι, η Εκκλησία δεν έχει υποχρέωση να ακολουθεί την «Βασιλεία», αλλά η «Βασιλεία» την Εκκλησία, ούτε είναι πρέπον να χωρίζουν οι Μητροπολίτες, οι μιμητές του Χριστού επειδή χώρισαν οι έπαρχοι. Τα λόγια αυτά του Αγίου είναι σαφέστατη καταδίκη του εθνοφυλετισμού της αιρέσεως που έχει εμφανιστεί στον χώρο της Ορθόδοξης Ανατολής από τον 19ο μ.Χ. αιώνα.   

Το 372 μ.Χ. πρωτοστάτησε και σε μια κίνηση για την σύγκληση Επισκοπικής Οικουμενικής Συνόδου, η οποία θα διακήρυττε την πίστη στο σύμβολο της Νίκαιας και θα αντιμετώπιζε τις κακοδοξίες. Ο Μ. Βασίλειος αναδείχθηκε ως ένας από τους σημαντικότερους δογματικούς θεολόγους του Ορθοδόξου Χριστιανισμού με σημαντική συμβολή στην ανάπτυξη του Τριαδικού δόγματος.

Στο πνευματικό έργο του,  συνδυάζει αρμονικά πρακτικό νου, φιλοσοφική σκέψη και θεολογική ακρίβεια. Τα έργα του είναι από τα πληρέστερα και πλέον καθοριστικά  της Εκκλησίας και καλύπτουν την θεολογία, τον ασκητισμό, την ποιμαντική, την κοινωνική διακονία και την εκκλησιαστική πράξη.  Απεδήμησεν εις Κύριον  το 379 μ.Χ.

Αυτός ήταν ο Μέγας Βασίλειος και βέβαια ως τέτοιον δεν τον θέλει να τον παρουσιάζει στους ανθρώπους η καταναλωτική κοινωνία της παρακμάζουσας Δύσης.

Γονείς, νονοί, φίλοι προσοχή στο τι δώρα αγοράζετε στα παιδιά σας… μη συναινείτε στον εξευτελισμό ενός μεγάλου Αγίου.

Καλή και ευλογημένη Πρωτοχρονιά.

Ο Νικήτας  Αποστόλου είναι πρώην Τμηματάρχης του πρώην Υπουργείου Γεωργίας.